Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 1702/QĐ-TTg phê duyệt Đề án “Tăng cường hợp tác quốc tế về người cao tuổi giai đoạn 2026 - 2031”. Đề án hướng tới nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế trong thích ứng với già hóa dân số, chăm sóc và phát huy vai trò người cao tuổi, đồng thời từng bước thúc đẩy phát triển hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ phù hợp với nhu cầu của xã hội già hóa.
Theo Đề án, già hóa dân số được xác định là xu thế tất yếu, cần được nhìn nhận không chỉ dưới góc độ thách thức đối với hệ thống an sinh xã hội, y tế và chăm sóc dài hạn mà còn là cơ hội để phát huy nguồn lực người cao tuổi, tạo thêm động lực cho phát triển kinh tế - xã hội.
Cách tiếp cận của Đề án lấy người cao tuổi làm trung tâm, trong đó người cao tuổi vừa là đối tượng được bảo vệ, chăm sóc, vừa là chủ thể tham gia, đóng góp và thụ hưởng thành quả của hợp tác quốc tế. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo đảm quyền và phát huy vai trò của người cao tuổi trong gia đình, cộng đồng và xã hội.
Đặt ra nhiều mục tiêu cụ thể đến năm 2031
Trong giai đoạn 2026 - 2031, Đề án đặt mục tiêu thúc đẩy ít nhất 05 chương trình, dự án hoặc mô hình hợp tác quốc tế có khả năng thí điểm, nhân rộng trong các lĩnh vực y tế, chăm sóc dài hạn, an sinh xã hội và chuyển đổi số.
Trong lĩnh vực y tế, phấn đấu 100% bệnh viện tuyến trung ương và ít nhất 70% bệnh viện đa khoa tuyến tỉnh về lão khoa hoặc có chuyên khoa lão khoa được tiếp cận các chương trình hợp tác quốc tế về đào tạo, chuyển giao kỹ thuật, công nghệ.
Đối với cộng đồng, ít nhất 20% Câu lạc bộ Liên thế hệ tự giúp nhau tham gia hợp tác quốc tế được tiếp cận các nguồn hỗ trợ về kỹ thuật, tài chính hoặc mô hình sinh kế, góp phần nâng cao khả năng tự chủ và phát huy vai trò của người cao tuổi tại cơ sở.
Một nội dung đáng chú ý khác là thúc đẩy phát triển “kinh tế bạc”. Đề án đặt mục tiêu thúc đẩy ít nhất 03 hoạt động kết nối quốc tế về đầu tư, công nghệ, đổi mới sáng tạo, đồng thời nghiên cứu, thử nghiệm bộ tiêu chí quốc gia về sản phẩm, dịch vụ và hạ tầng thân thiện với người cao tuổi.
Việt Nam cũng hướng tới tăng cường tham gia các cơ chế, sáng kiến khu vực và quốc tế về người cao tuổi; đề xuất hoặc tham gia 02 - 03 sáng kiến khu vực, quốc tế, đồng thời chủ động đóng góp vào tiến trình xây dựng Công ước quốc tế về quyền của người cao tuổi tại Liên hợp quốc.
Tập trung hợp tác trên 5 lĩnh vực
Để thực hiện các mục tiêu đề ra, Đề án định hướng tăng cường hợp tác quốc tế trên 5 lĩnh vực trọng tâm gồm: thể chế, quyền và chuẩn mực quốc tế về người cao tuổi; già hóa khỏe mạnh, chăm sóc dài hạn và an sinh tuổi già; lao động, kỹ năng và học tập suốt đời; dữ liệu, chuyển đổi số và môi trường sống thân thiện với người cao tuổi; phát triển hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ của “kinh tế bạc”.
Việc triển khai các nội dung này nhằm tăng cường trao đổi kinh nghiệm, tiếp nhận nguồn lực, công nghệ và các mô hình phù hợp với điều kiện Việt Nam; qua đó nâng cao năng lực thích ứng với già hóa dân số và chất lượng các dịch vụ dành cho người cao tuổi.
Thủ tướng Chính phủ giao Bộ Ngoại giao làm đầu mối theo dõi, đôn đốc, tổng hợp tình hình thực hiện Đề án; phối hợp với Bộ Y tế, Bộ Nội vụ, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng, Bộ Công an, Hội Người cao tuổi Việt Nam và các bộ, ngành, địa phương tổ chức triển khai theo lộ trình đến năm 2031.
Đề án là một trong những định hướng nhằm tăng cường hợp tác quốc tế trong công tác người cao tuổi, góp phần chuyển từ cách tiếp cận chủ yếu là chăm sóc, hỗ trợ sang chăm sóc, bảo vệ và phát huy đầy đủ vai trò, tiềm năng của người cao tuổi, phù hợp với quá trình già hóa dân số tại Việt Nam.